Karadenizi Kurtarmak

Konu 8, Haziran 2005

Teşekkürler

Dili secin: EN BG GE RO RU TR UA

Karadeniz’in Kirliliğe Karşı Korunması Komisyonu ve Karadeniz Ekosisteminin İyileştirilmesi Projesi Resmi Dergisi

Bu sayıda:

Deniz Çevresinin Korunması ve Muhafazası Hakkında Yeni Avrupa Stratejisi’ne Doğru [>>]

Karadeniz Komisyonu’na Avrupa Komisyonu Desteği [>>]

Karadeniz Komisyonu ve Birleşmiş Milletler Çevre Programı Denize Çöp Dökülmesine Karşı Eyleme Geçiyor [>>]

Karadeniz Stratejik Eylem Planı’nın Uygulanması- Bulgaristan Bakış Açısı [>>]

Türkiye Karadeniz Stratejik Eylem Planı’nı Uygulamakta [>>]

Ukrayna’da Karadeniz ve Azak Denizi’nin İyileştirilmesi ve Korunması [>>]

Acil Durumlarda Karadeniz’in Petrol ve diğer Zararlı Maddelerle Kirlenmesine Karşı Mücadelede İşbirliği Protokolü Karadeniz Acil Eylem Planı [>>]

Karadeniz ve Batlık Denizi Uzmanları Arasında İşbirliği [>>]

Karadeniz Coğrafi Bilgi Sistemi [>>]

Çevre Yönetiminde Önemli Olaylar- Ukrayna [>>]

Küçük Deniz Memelilerinin Önemli bir Kışlama Habitatı; Gürcistan Karadeniz’i  [>>]

Rusya Federasyonu’nda 2002-2004 EuropeAid Projesi Sonuçları [>>]

Karadeniz “Deniz kabugu Sarayı” [>>]

Karadeniz Eylem Günü [>>]

Romanya’da Entegre Kıyı Alanları Yönetiminde (ICZM) İlerlemeler [>>]

Karadeniz biolojik cesitliligi ve peizaj koruması [>>]

Uluslar arası Karadeniz Günü: Tüm Halk için Olay [>>]

Siyahtan Maviye: Kurtarılmış Bir Deniz [>>]

Ukrayna’da Karadeniz Ve Azak Denizi’nin İyileştirilmesi Ve Korunması

Когда наскучат ей лукавые новеллы,
И надоест лежать в плетеных гамаках,
Она уходит в порт смотреть как каравеллы
из дальних стран плывут на темных парусах
Э.Багрицкий

Biz şanslıyız. Çünkü Karadenizimiz var. Fakat bu şanslı insanlar bazen ne kadar şanslı olduklarını bilmezler. Kısaca, denizlerimizin yeniden gözden geçirilmesi ve denizlerin gerçek değerinin yeniden kazandırılması hakkında bu gerçek bir öyküdür- bu Azak ve Karadeniz’in rehabilitasyonu üzerine bölgesel çabanın bir parçası olan öykümüzdür.

2001 yılında Ukrayna Parlementosu, Karadeniz ve Azak Denizi’nin Rehabilitasyonu ve Korunması için Devlet Programı Kanunu’nu onaylamıştır (Program). Bu geniş kapsamlı doküman, amaçları, hedefleri, öncelikleri, eylem planlarını ve zamanını tanımlayarak; hükümetin ve paydaşların sorumluluklarını ve maddi kaynaklarla, tahmini bütçeyi içermektedir. Bu programın geliştirilmesinde genel olarak Karadeniz Çevre Programı’ndan ve özellikle Karadeniz Stratejik Eylem Programı’ndan esinlenilmiştir. Program, ulusal düzenleme ve standartlara göre geliştirilmiş olmasına rağmen, Karadeniz Ulusal Eylem Planı olarak düşünülerek davranılmıştır. Ukrayna Çevre Koruma Bakanlığı, kanuna bağlı olarak, programın amaçlarını başarmak için hedeflenen aktivitelerin koordinasyonu ve denetiminden sorumludur. Program, sektörler arası yapıya sahiptir ve kirliliğin azaltılması ve kontrolü, kıyı alanları entegre yönetimi, insan sağlığı, biyolojik çeşitlilik, peyzajların korunması, deniz kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı, çevresel izleme ve acil müdahale gibi konuları da içermektedir.

Programların ulusal boyutu ilgili kurumların desteğini gerektirmektedir. Bu sebeplerle, 2004 yılı Şubat ayında Karadeniz Bölgesi’nde Çevre Konularında Bakanlıklar arası Danışma Komisyonu (Komisyon) farklı devlet organları tarafından yürütülen aktivitelerle ilgili koordinasyonu sağlamak için yeniden oluşturulmuştur. Deniz bölgesindeki ekolojik güvenliğin önemi ve Program koşullarının yürütülmesini dikkate alarak, Karadeniz ve Azak Denizi’nde herkese açık olmayan deniz alanları, kara suları ve iç sularda teknojenik ve ekolojik güvenlik için Bakanlar Kurulu’nda Kurumlar arası Özel Görev Gücü kurulmuştur.

Sonuç olarak, Çevre Koruma Bakanlığı’nın Su, Biyotik, Karasal Kaynaklar ve EcoNet Müdürlüğü altında Karadeniz ve Azak Denizi Şubesi adı altında bu özel birim oluşturulmuştur. Bu oluşumun hedefi, ulusal politikaların yürütülmesinin yanında, doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımını, ulusal ve uluslararası programların koordinasyonunu ve Karadeniz Bölgesinde ekolojik güvenliği sağlayarak bunları kolay ve elverişli duruma getirmek ve desteklemektir. Tüm bu kurumsal düzenlemeler, deniz çevresi konusunda hükümetin ciddi tutumunu göstermektedir.

2 Aralık 2004 tarihinde yapılan Komisyon Toplantısı’nda, 2004 yılı programının yürütülmesi üzerinde düşünülmüş, engeller, zorluklar ve başarılarla ilgili konularda tartışılmıştır.

Bu program birçok ana hedefi belirlemiştir:

Deniz Çevresine İnsandan Kaynaklanan Baskının ve Kirlilik Yükünün Azaltılması

Bu amaçlara ulaşmak için 2004 yılında odaklanılan çabalar aşağıda yer almaktadır:

Biyolojik Çeşitliliğin ve Peyzaj Çeşitliliğinin Sürdürülebilir Kullanımı ve Korunması

Bu alanlardaki önlemler, biyolojik çeşitliliğin kaybının önlenmesi, insan kaynaklı faktörlerin etkisi, deniz ve kıyı ekosistemlerindeki fenomen ve yöntemlerinin araştırılmasının desteklenmesi, çevresel kontrol ve yasaların uygulanması, korunan alanların çoğaltılarak doğal habitatların korunması ile (Aşağı Dnister alanı, Odesa ve Azak Bölgesinde yakında oluşturulacak yeni korunan alanlarda bunlar beklenmektedir.) çevresel izleme konularına odaklanmıştır. Şunu belirtmek aslında önemlidir; bilimsel araştırma ve izlemelere bağlı olarak, 90’lı yıllarla kıyaslandığında deniz türlerinin çeşitliliği artmıştır. Aynı zamanlarda Kırım’da doğal rezervin olduğu bazı alanlarda kötü idareden ve yasa dışı mülk olarak verilmesinden dolayı kayıp vardır.

Entegre Kıyı Alanları Yönetim Sisteminin Oluşturulması ve Kıyı Alanlarında Alan Korunması

Uygulanan somut önlemlerin yanısıra, kıyı alanlarında toprak erozyonunu önleme, önemli çabalar ve uzun vadeli ulusal politikalarin geliştirilmesi konularına da girişilmiştir. Ulusal Azak Denizi ve Karadeniz Komisyonu’nun 2004 yılı Aralık Toplantısı’nda 2004 yılı süresince Ukrayna Çevre Koruma Bakanlığı’nın koordinasyonu altında geliştirilen, Entegre Kıyı Alanları Yönetimi Taslak Kanunu desteklenmiş ve tartışılmıştır. Bu yeni kanun dokümanının ana konusu, yerel ve merkezi hükümetsel yapıların içerdiği kıyı alanlarındaki çoklu alan kullanıcılarının sorumluluklarının, yetkilerinin ve rollerinin tanımlanmasıdır. Bu olayda ana problem, 1990’lı yılların başından beri kıyı alanlarıyla ilişkili kanun düzenlemesinin onaylanmasının engellenmesidir. Taslak Kanunun önemi dikkate alınarak, merkezi idari hükümetsel yapılar tarafından Entegre Kıyı Alanları Yönetimi Kanunu’nun son taslağı 2005 yılında tamamlanarak, onaylanması için Ukrayna Parlamentosu’na sunulmuş olması beklenmektedir.

Karadeniz ve Azak Denizi’nin Çevresel Olarak Düzelmesinde Hedeflenen Uluslararası İşbirliğinin Uzun Vadede Geliştirilmesi

Ukrayna, uluslararası teknik destek fırsatlarını kullanma ve uluslararası çevresel işbirliğinde aktif bir katılımcıdır. Karadeniz ve Azak Denizi’nin önemi amacıyla birçok çevresel sözleşme ve antlaşmaya taraf olan Ukrayna, uluslararası kanunların hazırlanmasında, yürütmeyle ilgili kurumsal yapıyı ve prosedürleri oluşturmuştur. Uluslararası işbirliğinin güçlendirilmesinde bir diğer yol, projelerin ortak programlarına katılmaktır. 2004 yılında, GEF-UNDP (Küresel Çevre Kolaylığı- Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı) Dnipro Havzası Çevre Programı tamamlanmıştır. GEF-UNDP Tuna Bölgesel Projesi devam etmektedir. Karadeniz Ekosistemini İyileştirme Projesi’nin ikinci aşaması kabul edilmiş olup, 2004 yılının sonundan beri uygulamaya başlanmıştır. Karadeniz Yatırım Olanakları Projesi, TACIS tarafından desteklenmiş ve 2004 yılında başlatılmıştır. Karadeniz-Azak Denizi Koridorunda Biyolojik Çeşitliliğin Korunması, GEF Projesi çatısı altında başarıya ulaşmış birçok görevden biridir. Zorluklara rağmen, deniz ekosisteminin iyileştirilmesi için alınan bazı önemli sonuçların 2005 yılında başarıya ulaşması beklenmektedir.

Ulusal programın yapısındaki önlemler ve planlanan aktivitelerdeki maddi destek konusu, tanımlanan hedeflerde başarıya ulaşmada temel engeldir. Bu nedenle, Pogramın bazı bileşenlerinin güçlendirilmeye ihtiyacı vardır. Bu, belediye, tarım ve endüstri sektörlerinde atık su arıtma yöntemleri için program ve etkin yatırım politikalarının geliştirilmesiyle ilgili olup, diğer birçok sektörün önemli işleyişe sahip olmadığı sanılmıştır. Bu konular Programın gündemine 2005 yılı ileri ki periyodunda alınacaktır.

.

Шторм утих. Молите бога, чтоб был обилен ваш улов:
Трудна и пениста дорога по мутной зелени валов.
Все холодней, все позже зори…
Но знает кормчий ваш седой, что ходят по морю святые
И носят звезды над водой.
Э.Багрицкий

Yaroslav Movçan,

Karadeniz’in Kirliliğe Karşı Korunması Komisyonu Üyesi- Ukrayna

[<<]    [>>]